Tarihi : Osmanlı İmparatorluğunda devlet ileri gelenlerinin ilgi duydukları bu oyuna “Tura”, “To­makbazi” “Vuku-ı Luab-ı Tomak” ya da “Vuku-ı Tomakbazi” denilirdi. Bu oyunu oynayan sporculara “Tomakçı” adı verilirdi. Yine saray ör­gütünde eli çabuk olan, kolay iş gören işçilere de “Tomakçı” denirdi. Zaman içinde unutulan Tomak oyunu 15 Aralık 2009 tarihinde Araştırmacı yazar Efkan ÇALIŞ tarafından tarihteki geleneksel yapısına sadık kalınarak tekrar düzenlenmiş ve hayata geçirilmiştir. Tomak oyununun ilk nerede çıktığı bilinmemekle birlikte bu kültürün Selçuklu ve Osmanlı devletlerinin kültürü olduğunu söyleyebiliriz. Deği­şik kaynaklarda içi kar keçesi ile doldurulmuş meşin top olarak  geçmektedir. İçi yumuşak malzeme ile dolu Tomak oyun aleti tarihi vesikalarda kayıt altına alınmıştır. Tomak oyunundan ilk defa bahseden kişi Sultan I.Mahmud’un (1730-1754) günlüğünü tutan Salahi Efendi’dir. İstanbul Üniver­sitesi Merkez Kütüphanesi’nin yazmalar bölümünde bulunan (Za­bt-ı Vekayi-i Yevmiye-i Cenab-ı Hazret-i Şehriyarı) isimli defterde, Sultan I.Mahmud’un İncili-Köşk önünde, (Gülhane) Ağabahçesinde, (Arkeoloji Müzesinin yeri) Herahabad Sarayı’nda, Bebek Bahçesi’n­de, Mehmed Paşa Kasrı’nda, Kara-ağaç Bahçesi’nde, Göksu’da To­mak oynattığı yazılıdır. Sultan II Mahmıd döneminden sonra Tomak oyununa dair kayıt yoktur. Oyunun aynısı olammakla birlikte ucunda Tomak aleti olmayan urganlarla bacağa vurularak yapılan Tura adında oyunlar halen Anadolu köylerinde düğün merasimlerinde yaşatılmaktadır.

     Oyunun İcrası : Oyuncular ellerine birer Tomak alırlar ve meydana çıkarlar. Amaç Tomakla rakibin sırtına vurmak­tır. Altışar kişilik iki takımla da oynanan bu oyunda her takımda bir Tomak vardır. Oyun karşı takıma vurmak ve pes dedirtene kadar devam etmek ilkesine dayanmaktadır. Oyunda her atağa hamle de­nilir. Hamle yapan Tomak oyuncusu tomakbaza karşı kollar kullanı­larak savunma yapılır. Oyun hakemin “çek” komutu ile son bulur. Oyun başında oyuncular karşılıklı teşekkür ederler. Oyun sonunda kasıtlı ve kasıtsız hatalarından dolayı özür dilerler.

Tomak İle İlgili Bugüne Kadar Ankara İlinde Yapılmış Faaliyetler:

Matrak Türkiye Şampiyoası 24/25 Aralık 2011

Türkçe Dil Şöleni Matrak Semineri  Hacettepe Üniversitesi  10 Nisan 2012

Matrak gösterileri IV. Büyük Ankara Festivalie 02-03 Temmuz 2011

19 Mayıs Matrak Şampiyonası 16-17 Mayıs 2015 Sincan kapalı Spor Salonu

Matrak Semineri Asfa Ferda Koleji Etimesgut 28 Ekim 2014

18 Mart Çanakkale Zaferi Ve Şehitleri Anisina Matrak Şampiyonasi 5-6 Nisan 2014 Mamak Spor Salonu.

23 Nisan Matrak Şampiyonası 12 Nisan 2013 Mamak Spor Salonu

Cumhuriyet Bayramı Kutlaması Matrak Şampiyonası 21 Ekim 2012 Mamak Spor Salonu

Matrak Ankara Şampiyonası 8-9 Eylül 2012 Mamak Spor Salonu

Matrak Antrenör eğitim kursu 8-19 Ağustos 2011 Gazi üniversitesi

Matrak hakem kursu 20-21 mayıs 2011 Cebeci Stadı Çadır spor salonu

19 Mayıs Matrak Şampiyonası 22 mayıs 2013 Forum Outlet ana giriş Kule önü

Uluslararası Matrak Tomak Semineri 22-28 Şubat 2013 Dünya Matrak Derneği

error: Content is protected !!